Cyfweliad gan Kath Jenkins
Yn y bedwaredd o’n cyfres o gyfweliadau sy’n cysylltu â sefydliadau eraill yng Nghymru sy’n rhannu ein gwerthoedd craidd o leihau gwastraff, rhannu sgiliau a chydlyniant cymunedol, cysylltais â llefarydd ar ran Grŵp Cydweithredol Cewynnau Gogledd Cymru.
1) Yng Nghaffi Trwsio Cymru rydym yn frwd dros leihau gwastraff felly rydym yn ceisio atgyweirio’r hyn a allwn yn hytrach na’i daflu. Fel gyda fy nghyfweliadau blaenorol, roeddwn yn awyddus i ddarganfod sut mae North Wales Nappy Cooperative yn helpu i leihau gwastraff. Darganfûm fod y sefydliad craff hwn nid yn unig yn helpu rhieni i osgoi defnyddio cewynnau tafladwy, ond ei fod hefyd yn cymryd rhan mewn mentrau eraill i gyflenwi eitemau misglwyf y gellir eu hailddefnyddio ac i leihau gwastraff bwyd:
“Trwy ein llyfrgelloedd cewynnau, rydym yn cefnogi ac yn galluogi defnyddio cewynnau ac ategolion y gellir eu hailddefnyddio, gyda chefnogaeth lawn, gan leihau gwastraff untro yn ddramatig. Ers 2015, rydym yn amcangyfrif, rhwng ein pecynnau prawf a benthyciadau tymor hir, ein bod wedi atal dros 3 miliwn o gewynnau untro rhag cael eu defnyddio a fyddai wedi bod yn wastraff dinesig yn y pen draw.
Trwy Given To Shine rydym wedi bod yn darparu cynhyrchion misglwyf y gellir eu hailddefnyddio i ddileu tlodi misglwyf ers tua 10 mlynedd. Hyd yma rydym wedi atal tua 26,000,000* o gynhyrchion misglwyf untro rhag mynd i safleoedd tirlenwi trwy gynnig dewis arall cost-effeithiol, cyfeillgar i’r croen ac ecogyfeillgar yn lle’r amlygiad erchyll hwn o dlodi.
Drwy ein prosiect Given To Shine, rydym yn adleoli bwyd dros ben yr archfarchnadoedd i deuluoedd sy’n wynebu ansicrwydd ariannol, gan atal gwastraff bwyd a lleddfu newyn. Rydym wedi dargyfeirio’r hyn sy’n cyfateb i 45,000 o focsys banana yn llawn bwyd ers Noswyl Nadolig 2017, bwyd sy’n ddiogel ac yn fwytadwy ond a oedd i fod i gael ei dirlenwi.”
*ar yr amod bod derbynwyr yn eu defnyddio am o leiaf 5 mlynedd
2) Yng Nghaffi Trwsio Cymru rydym yn hyrwyddo rhannu sgiliau gan fod ein hymwelwyr yn cael eu gwahodd i eistedd gyda’u hatgyweiriwyr gwirfoddol i wylio a thrafod y gwaith atgyweirio. Roedd gen i ddiddordeb mewn darganfod pa sgiliau mae Cwmni Cydweithredol Cewynnau Gogledd Cymru yn eu trosglwyddo:
“Rydym yn addysgu am glytiau, ategolion a chynhyrchion mislif y gellir eu hailddefnyddio. Mae gennym hefyd lyfrau ryseitiau ar gyfer teuluoedd sy'n ansicr am goginio o'r newydd. Rydym yn datblygu sgiliau gwirfoddoli ac addysg i eraill ddeall y brwydrau a wynebir gan bobl leol.”
3) Mae sesiynau caffi trwsio ‘pop-up’ Caffi Trwsio Cymru yn cysylltu trigolion lleol o wahanol gefndiroedd trwy ddigwyddiadau ysbrydoledig, di-allwedd. Roeddwn i’n meddwl tybed sut mae Grŵp Cydweithredol Cewynnau Gogledd Cymru yn hyrwyddo cydlyniant cymunedol:
“Rydym yn dibynnu ar wirfoddolwyr lleol i’n helpu i gefnogi ein cymuned. Mae hyn yn gwbl gynhwysol a daw ein gwirfoddolwyr o bob demograffeg gan gynnwys cyn-droseddwyr, ymadawyr ysgol NEET a phobl ag anableddau”.
4) Mae cyfyngiadau presennol wedi golygu nad yw Caffi Trwsio Cymru wedi gallu cynnal digwyddiadau cyhoeddus, ond rydym wedi bod yn ffrydio atgyweiriadau rhithwir yma. Roeddwn i’n meddwl tybed sut mae sefyllfa COVID-19 wedi effeithio ar Grŵp Cydweithredol Cewynnau Gogledd Cymru a sut mae wedi addasu:
“Mae pob sesiwn llyfrgell cewynnau yn cael eu canslo am gyfnod amhenodol. Ni allwn ac ni fyddwn yn peryglu iechyd cleientiaid neu wirfoddolwyr trwy gynnal sesiynau grŵp. Rydym wedi canfod bod y cyflenwad bwyd wedi cynyddu'n aruthrol, gan ddyblu o ran maint. I ateb y galw hwn, mae parseli bellach yn cael eu gadael ar garreg y drws. Gwaherddir derbynwyr rhag ateb y drws nes bod ein tîm wedi gadael at ddibenion cadw pellter cymdeithasol a diogelwch. Mae'n rhaid i ni hefyd ddefnyddio menig untro ond diolch byth terasgylch cael cynllun ailgylchu!”
Os hoffech chi ddarganfod mwy am y sefydliad gwych hwn, beth am edrych ar eu gwefan: http://www.nwnccic.co.uk/
Ymunwch â ni y tro nesaf i ddarganfod mwy am fudiad Cymreig arall sy’n rhannu ein gwerthoedd craidd.


